PIT – wspólne rozliczenie małżonków

Wspólne rozliczenie małżonków – kto skorzysta?

Tylko małżeństwa, które spełniają następujące warunki, mogą być objęte łącznym rozliczeniem:

• małżonkowie, którzy weszli w związek małżeński w 2023 roku lub wcześniej i nadal pozostają w nim, mogą być poddani łącznemu rozliczeniu;
• jeśli w 2023 roku między nimi obowiązuje ustrój współwłasności majątkowej małżeńskiej, to umowy o rozdzielności majątkowej uniemożliwiają poddanie ich wspólnemu rozliczeniu podatkowemu. Natomiast umowy o rozszerzeniu lub ograniczeniu wspólności majątkowej pozwalają na wspólne rozliczanie. Separacja prawna uniemożliwia wspólne rozliczenie, ale separacja faktyczna bez orzeczenia nie wyklucza możliwości wspólnego rozliczenia;
• ani jeden z małżonków nie może skorzystać z podatku liniowego (PIT-36L) ani z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych (PIT-28), chyba że chodzi o opodatkowanie przychodów z najmu, dzierżawy, podatku tonażowego lub podatku pobieranego na podstawie ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych. Jeśli małżonkowie posiadają inne źródła dochodów, które są opodatkowane według skali podatkowej, to również nie mogą skorzystać z łącznego opodatkowania dla tych dochodów;
• małżonkowie pozostają polskimi rezydentami podatkowymi;
• jeśli zdecydują się na wspólne opodatkowanie, mogą to zrobić poprzez wypełnienie odpowiedniego wniosku w deklaracji podatkowej lub poprzez korektę wcześniej złożonej deklaracji. Alternatywnie mogą również zgłosić ten wniosek w deklaracji PIT złożonej po upływie terminu ustawowego.

Wspólne rozliczenie małżonków – korzyści 

Podatek jest wyliczany na imię obojga małżonków, ale w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków.

1. Wspólne opodatkowanie jest korzystne jedynie, gdy dochody jednego z małżonków są na tyle wysokie, że samo opodatkowanie ich osobno skutkowałoby przekroczeniem progu podatkowego, co prowadziłoby do zastosowania wyższej stawki podatkowej (z 12% na 32%).
2. Jeśli po odliczeniu wszystkich ulg od dochodu małżonkowie osiągnęli dochód w wysokości 120 000 zł, wspólne rozliczenie będzie zasadniczo neutralne, a podatek wyniesie tyle samo, co w przypadku złożenia dwóch osobnych deklaracji PIT. Jedyną sytuacją, w której wspólne rozliczenie może przynieść korzyść podatkową, jest, gdy jeden z małżonków zarabia na tyle mało, że samodzielnie nie mógłby skorzystać z kwoty wolnej od podatku. W takim przypadku, nawet jeśli łączny dochód małżonków jest niższy niż 120 000 zł, wspólne rozliczenie może przynieść oszczędności podatkowe.

Wspólne rozliczenie małżonków – kiedy się nie opłaca?

Istnieją różne przypadki, w których połączenie rozliczeń podatkowych przez małżonków nie wpłynie na kwotę podatku do zapłaty lub może nawet prowadzić do straty w porównaniu z indywidualnym rozliczeniem. Mowa tu o sytuacji, gdy:

1. obydwoje małżonkowie są opodatkowani według tej samej stawki podatkowej i ich łączny dochód przekracza 30 000 zł, otrzymają identyczną kwotę zmniejszającą podatek. W takiej sytuacji wspólne rozliczenie podatkowe nie przyniesie żadnych dodatkowych korzyści dla małżonków;
2. łączny dochód małżonków przekroczy 60 000 zł (czyli 2 razy po 30 000 zł), małżonek o niższym dochodzie zarabia nie mniej niż 30 000 zł, a ten o wyższym dochodzie nie więcej niż 120 000 zł;
3. dochody jednego z małżonków przekroczą 1 mln zł, to niewielkie dochody drugiego małżonka lub ich brak nie zmniejszą kwoty podatku wspólnego, który musi zapłacić bogatszy małżonek od dochodu przekraczającego 1 mln zł. Ten podatek wynosi 4% podstawy opodatkowania.

Wspólne rozliczenie małżonków – dochody zagraniczne

Ze wspólnego rozliczenia mogą skorzystać także małżonkowie:

• którzy zamieszkują w celach podatkowych inne państwa z obszaru UE, Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub Konfederacji Szwajcarskiej;
• z których jeden ma prawo do nieograniczonego obowiązku podatkowego w RP, a drugi zamieszkuje dla celów podatkowy państwa z obszaru UE, Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub Konfederacji Szwajcarskiej.

Warunkiem jest jednak uzyskanie przychodów w wysokości stanowiącej łącznie co najmniej 75 % całkowitego przychodu w danym roku podatkowym i udokumentowanie to certyfikatem rezydencji miejsca zamieszkania w celach podatkowych.

*Potrzebujesz profesjonalnej pomocy z rozliczeniem zeznania PIT? Skorzystaj z naszej nowej usługi "Deklaracje podatkowe"