Zajęcie mienia to najbardziej dotkliwy etap egzekucji komorniczej, polegający na objęciu władzy nad składnikami majątku dłużnika w celu ich późniejszej sprzedaży i spłaty wierzycieli. Proces ten jest ściśle uregulowany w Kodeksie postępowania cywilnego, który określa zarówno uprawnienia komornika, jak i ochronę podstawowych potrzeb życiowych dłużnika i jego rodziny.
Komornik może zająć ruchomości znajdujące się w posiadaniu dłużnika, nawet jeśli nie jest on ich właścicielem (np. wynajmowany telewizor), o ile dłużnik nimi faktycznie włada. Właścicielowi rzeczy nienależącej do dłużnika przysługuje wtedy prawo do wniesienia powództwa o zwolnienie przedmiotu spod egzekucji. Zajęte przedmioty są opisywane w protokole i zazwyczaj pozostawiane u dłużnika pod jego dozorem, aż do czasu licytacji.
Najczęściej zajmowane są pojazdy mechaniczne, wartościowa elektronika oraz maszyny produkcyjne. Komornik nanosi na zajęte ruchomości znaki zajęcia (charakterystyczne naklejki), których usuwanie jest przestępstwem. Dłużnik nie może już wtedy swobodnie sprzedać ani darować zajętego mienia – taka transakcja byłaby nieważna wobec wierzyciela.
Prawo chroni minimum egzystencji. Komornik nie ma prawa zająć przedmiotów urządzenia domowego niezbędnych do codziennego życia (lodówka, pralka, kuchnia, łóżka), ubrań, zapasów żywności i opału na okres miesiąca oraz narzędzi niezbędnych do pracy zarobkowej dłużnika (poza pojazdami mechanicznymi w pewnych przypadkach).
Wyłączone spod egzekucji są również przedmioty niezbędne do nauki, wyroby medyczne, wózki inwalidzkie oraz przedmioty o charakterze osobistym lub religijnym. Kwoty otrzymywane z programów socjalnych (np. 800 Plus), alimenty oraz świadczenia z pomocy społecznej są całkowicie nietykalne dla komornika, nawet jeśli wpłyną na zajęte konto bankowe.
Zajęcie nieruchomości (mieszkania, domu, działki) następuje poprzez wpis odpowiedniego ostrzeżenia w III dziale księgi wieczystej. Jest to proces długotrwały i kosztowny, zazwyczaj wszczynany przy dużych długach. Z kolei zajęcie konta bankowego odbywa się błyskawicznie drogą elektroniczną (system OGNIVO). Bank blokuje środki powyżej kwoty wolnej od zajęcia, która wynosi obecnie 75% minimalnego wynagrodzenia miesięcznie.
Warto pamiętać, że komornik może zająć również wynagrodzenie za pracę (z zachowaniem kwoty wolnej równej pensji minimalnej netto) oraz udziały w spółkach czy wierzytelności z urzędu skarbowego (np. zwrot podatku). Każde zajęcie powinno być poprzedzone doręczeniem dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji wraz z pouczeniem o prawie do skargi na czynności komornika.
Jeśli uważasz, że komornik naruszył prawo (np. zajął przedmioty wyłączone z egzekucji lub zajął mienie osoby trzeciej), masz 7 dni na wniesienie skargi na czynności komornika do sądu rejonowego, przy którym działa komornik. Skarga jest skutecznym narzędziem dyscyplinującym i może doprowadzić do uchylenia zajęcia oraz pociągnięcia komornika do odpowiedzialności dyscyplinarnej lub odszkodowawczej.
Zawsze warto współpracować z kancelarią komorniczą i rzetelnie informować o składnikach swojego majątku. Ukrywanie mienia, jego usuwanie lub niszczenie pod groźbą egzekucji jest przestępstwem (Art. 300 KK), które może skończyć się wyrokiem karnym, co dodatkowo komplikuje sytuację finansową dłużnika.
Jako platforma LEXNONSTOP posiadamy w naszym zespole specjalistów w dziedzinie: zajęcie mienia, którzy pomogą znaleźć dla Ciebie rozwiązanie każdego zgłoszonego problemu.
Masz podobny temat? Przejdź do formularza , opisz nam swoją sprawę i poznaj rozwiązanie.
Szukasz prawnika w dziedzinie zajęcie mienia? Nasza wyszukiwarka pomoże Ci znaleźć najlepszego specjalistę.